ਪਹਾੜੀ ਰਸਤਿਆਂ 'ਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ: ਇੱਕ ਮਾਸੂਮ ਸ਼ੌਂਕ ਜਾਂ ਵਾਤਾਵਰਣ ਲਈ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਖ਼ਤਰਾ?

ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਸੈਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਈਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਉੱਪਰ ਚਿਣ ਕੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਮੀਨਾਰ ਜਾਂ ਢੇਰ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਚਲਨ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 'ਕੈਰਨ' (Cairns) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਂਤਮਈ, ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਸੂਮ ਸ਼ੌਂਕ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਇਸ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੇ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

ਇੱਕ ਧਿਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਚਿਣਾਈ ਵਾਤਾਵਰਣ ਲਈ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਨਦੀਆਂ ਜਾਂ ਪਹਾੜੀ ਰਸਤਿਆਂ ਤੋਂ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਛੋਟੇ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜਿਆਂ, ਸਰਪਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੂਖਮ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਵਾਸ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪਹਾੜੀ ਰਸਤਿਆਂ 'ਤੇ ਅਸਲ ਕੈਰਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹਾਈਕਰਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਰਾਹ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਆਮ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਬਣਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਨਵੇਂ ਹਾਈਕਰ ਗੁੰਮਰਾਹ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕ ਸਕਦੇ ਹਨ।

Read nextਸਪੇਨ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ 50,000 ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਹੜ੍ਹ: ਅੱਧੇ ਵਾਪਸ ਮੁੜੇ, ਬਾਕੀਆਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਜ਼ੁਕ

ਇੱਕ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਨੇ ਤਰਕ ਦਿੱਤਾ, "ਸਮੱਸਿਆ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕਣ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਸਲ ਨੁਕਸਾਨ ਤਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਦੇਖਾ-ਦੇਖੀ ਇਸ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਖਾਣਾ ਪਾਉਣਾ ਛੋਟੀ ਗੱਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਗੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਸ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਲੋੜ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਰਾਏ ਕਾਇਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਮ ਤੂਫ਼ਾਨ ਆਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਇਸ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪੱਥਰ ਹਿੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਦਰਤ ਇੰਨੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਪੱਥਰ ਚਿਣਨ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਕੰਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਕੇ ਕੁਦਰਤ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ।

ਇੱਕ ਹੋਰ ਚਰਚਾਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੁਦਰਤ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਹਰ ਕਦਮ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਨੈਤਿਕ ਉੱਤਮਤਾ ਦਾ ਵਿਖਾਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਜਿਹਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਤੋਂ ਇੰਨਾ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋਣਾ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਹੈ।"

ਯੂਕੇ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਰ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਸੁੱਕੀਆਂ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਪੱਥਰ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਰਹਾ ਹੈ।

ਕੀ ਇਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੈ ਜਾਂ ਲੋਕ ਬਿਨਾਂ ਵਜ੍ਹਾ ਰਾਈ ਦਾ ਪਹਾੜ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ? ਸਾਡੇ ਪੋਡਕਾਸਟ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਇਸ ਪੂਰੇ ਮੁੱਦੇ ਦੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਫਰੋਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।