इतिहासका पितामाथि लाग्यो नाटक रचेको आरोप: के प्राचीन युद्धको कथा झूट थियो?

थ्युसिडाइड्सको प्रसिद्ध इतिहास ग्रन्थ र मिकालेको ऐतिहासिक नौसैनिक भिडन्तबारे बाहिर आयो चकित पार्ने रहस्य।
Nepali

इतिहासका पितामाथि लाग्यो नाटक रचेको आरोप: के प्राचीन युद्धको कथा झूट थियो? · Avonetics

🎧 Listen to this episode
Closes with the original song “मैले चाहेकै थिइनँ यो माया”. · Plays on Spotify · Open on Spotify ↗
Sponsored—As an Amazon Associate, Avonetics earns from qualifying purchases. Hanes mens Underwear Boxer Briefs Pack Hanes mens Underwear Boxer Briefs Pack, Cool & Breathable Cotton Moisture-wicking Underwear for Men, No Ride Up · Home See it →

इतिहास केवल युद्ध र मितिहरूको संकलन मात्र हो कि कुनै चतुर लेखकले रचेको वियोगान्त नाटक? प्राचीन ग्रीक इतिहासका सबैभन्दा सम्मानित व्यक्तित्व थ्युसिडाइड्समाथि अहिले बौद्धिक जगतमा यस्तै एउटा चकित पार्ने प्रश्न खडा भएको छ।

सदियौँदेखि संसारले थ्युसिडाइड्सलाई निष्पक्ष र वस्तुनिष्ठ इतिहासका पिताका रूपमा मान्दै आएको छ। उनले पेलापोनेसियन युद्धको वृत्तान्त लेख्दा कुनै देवीदेवताको कथा मिसाएनन् र केवल तथ्यहरू प्रस्तुत गरे। तर सन् १९०७ मा विद्वान फ्रान्सिस कर्नफोर्डले लेखेको एउटा खोजमूलक ग्रन्थले यो धारणालाई पूर्ण रूपमा चुनौती दिएको छ।

Read nextपहिलो शोमै ५ मिनेटसम्म कोही नहाँसेपछि: जब स्टेजको सन्नाटा र भाइरल ट्रोलले यो कमेडियनको भाग्य बदल्यो!

कर्नफोर्डको दाबीअनुसार थ्युसिडाइड्सले घटनाहरूलाई जस्ताको तस्तै मात्र टिपेका थिएनन्। उनले ती वास्तविक घटनाहरूलाई क्लासिक ग्रीक वियोगान्त नाटकको संरचनामा यसरी सजाएका थिए, जसरी समुद्रबाट नयाँ टापुहरू बिस्तारै उभिन्छन्। तथ्यहरू साँचो भए पनि तिनलाई प्रस्तुत गर्ने शैली पूर्ण रूपमा नाटकीय थियो।

यस विषयमा विचार व्यक्त गर्दै एक टिप्पणीकर्ताले भनेका छन् कि साहित्यिक रङ भर्दैमा इतिहास झूटो हुँदैन, लेखकले पाठकलाई बाँधेर राख्न कलात्मक शैली प्रयोग गर्नु सामान्य हो। तर अर्का एक विश्लेषकले कडा तर्क गर्दै भनेका छन् कि जब तथ्यहरूलाई नाटकको अन्त्य अनुकूल बनाउन छनोट गरिन्छ, तब त्यो इतिहास नरहेर लेखकको व्यक्तिगत दृष्टिकोण बन्न पुग्छ।

इतिहासको यही नाटकीय मोड अर्को ऐतिहासिक घटनामा पनि देख्न सकिन्छ। सन् ४७९ इसापूर्वमा भएको मिकालेको युद्धमा ग्रीकहरूले पर्सियाली सेनालाई उनीहरूकै शिविरमा पसेर परास्त गरेका थिए। यो लडाइँ मुख्य भूमिमा भएको प्लाटियाको विजयकै दिन भएको मानिन्छ। पर्सियालीहरूले किनारमा तानेर राखेका जहाजहरूलाई ग्रीकहरूले जलाइदिएका थिए।

Sponsored—As an Amazon Associate, Avonetics earns from qualifying purchases. LITHE Lip Gloss A treatment-first gloss formulated with peptides, hyaluronic acid, and vitamins to support smoother, softer, healthier-looking lips over time.. Delivers high-shine payoff in a cush… See it →

तर यो विजय केवल रक्षात्मक थियो कि नयाँ साम्राज्यवादी लोभको सुरुआत? एक समूहको दाबी छ कि ग्रीकहरूले आफ्नो स्वतन्त्रता जोगाउन यो वीरता देखाएका थिए। अर्को समूहको भनाइ छ कि यही विजयको आडमा एथेन्सले पछि सम्पूर्ण एजियन सागरमाथि आफ्नो कडा औपनिवेशिक शासन लाद्यो।

तथ्य र नाटकको यो अद्भुत संगमले प्राचीन इतिहासलाई आज पनि जीवन्त बनाएको छ।

हाम्रो पोडकास्ट सनातन गाथामा प्रस्तोताहरू रोशन र अनिताले यसै रहस्यमयी विषयमा आमनेसामने भएर कडा बहस गरेका छन्, सुन्न नछुटाउनुहोस्।

Sponsored—As an Amazon Associate, Avonetics earns from qualifying purchases. Mary&May Blooming Glow Lip 01 Peony 01 PEONY BOUQUET — CLEAR, BUILDABLE SOFT PINK MLBB: Shade 01 delivers a clear, buildable soft pink inspired by blooming peonies — a true "My Lips But Better" tint. One swipe gives… See it →
Sponsored
Vo Atlas This one is brought to you by Vo Atlas. Look — nobody wakes up wanting to research credit cards. But you will end up doing it at eleven at night on your phone, badly, right before you need the answer. Vo Atlas is the place to do that properly: cards, savings, brokerages, mortgages, loans, insurance, laid out so you can actually tell the difference between them. Go once, sort it out, get on with your life. voatlas.com. voatlas.com →
0:00
0:00
Link copied ✓
↑