Bí Mật Rợn Nguyện Trong 'Đêm Đầy Sao': Van Gogh Đã Sao Chép Bầu Trời Rạng Sáng Năm 1889 Hay Đang 'Phê' Loạn Thần?

Vincent van Gogh không chỉ vẽ tranh trong cơn mê man của bệnh viện tâm thần như người ta vẫn tưởng suốt hơn một thế kỷ qua. Một báo cáo khoa học vừa được công bố trên tập san danh tiếng Scientific Reports đang khiến cộng đồng mạng dậy sóng khi chỉ ra bức họa huyền thoại Đêm Đầy Sao có thể là một bản đồ thiên văn chính xác đến giật mình.

Nhóm nghiên cứu thuộc công ty khoa học không gian SLLAB và Đại học Kyung Hee tại Seoul đã sử dụng mô hình giả lập thiên văn để soi rọi bầu trời trên quả đồi gần tu viện Saint-Paul-de-Mausole ở miền nam nước Pháp. Họ phát hiện rằng vào rạng sáng ngày 22 tháng 7 năm 1889, vị trí của Mặt Trăng lưỡi liềm, Sao Kim và cụm sao Hyades hình chữ V thuộc chòm Kim Ngưu đã sắp đặt y hệt như những gì danh họa người Hà Lan đặt lên toan vẽ.

Read nextElon Musk Bác Tin Starship Cần 22 Lần Tiếp Nhiên Liệu Giữa Đêm Mưa Cầu Lửa Bầu Trời

Bằng thuật toán phân tích hình dạng Procrustes, các nhà khoa học đã chứng minh bộ khung của 5 ngôi sao sáng rực trong lòng bức tranh trùng khớp hoàn toàn với vị trí thực tế của cụm sao Hyades cách đây gần 170 năm. Điều này bác bỏ quan niệm cũ rằng van Gogh chỉ vẽ lại những cơn mộng mị trong đầu. Thậm chí, việc danh họa cố tình để trống các khoảng sao trước khi quét sơn xanh bầu trời cho thấy toàn bộ tác phẩm đã được quy hoạch cấu trúc vô cùng tỉ mỉ.

Thế nhưng, phát hiện chấn động này lập tức châm ngòi cho một làn sóng tranh luận kịch liệt. Một bình luận viên nhấn mạnh rằng các họa sĩ bậc thầy thế kỷ 19 vốn luôn vẽ chính xác những gì mắt mình trông thấy, vì vậy việc van Gogh bắt trọn chuyển động của bầu trời thực tế là điều hoàn toàn hiển nhiên chứ không cần đến khoa học hiện đại phải kinh ngạc.

Ngược lại, một ý kiến phản bác gay gắt cho rằng tác phẩm này thực chất nhìn giống hệt một chuyến du ngoạn ảo giác sau khi sử dụng nấm thức thần, đồng thời khẳng định van Gogh chỉ đơn giản là đang trong cơn loạn thần tột độ khi vẽ ra những vòng xoáy ma mị ấy. Các chuyên gia độc lập cũng lên tiếng cảnh báo rằng van Gogh là một danh họa Hậu Ấn tượng chứ không phải một chiếc máy ảnh cơ, và việc áp đặt tọa độ thiên thể lên những nét cọ xúc cảm luôn tiềm ẩn sự gượng ép.

Sự đồng điệu giữa nỗ lực ghi lại bầu trời của thế kỷ trước càng trở nên rõ nét khi đặt cạnh câu chuyện một người yêu thiên văn vừa chụp thành công Tinh vân Lạp Hộ và Tinh vân Running Man từ ban công thành phố ngập ngụa ô nhiễm ánh sáng bằng thiết bị Seestar S50 sau 4,5 giờ phơi sáng. Khát vọng chạm tay vào những vì tinh tú chưa bao giờ tắt trong tâm khảm con người.

Hai người dẫn chuyện của chương trình sẽ cùng bạn mổ xẻ trận thư hùng nảy lửa này ngay trên sóng podcast.