AI đang rẻ đi 900 lần mỗi năm — và giới công nghệ vừa lao vào một cuộc khẩu chiến nảy lửa

Có những tin công nghệ cần cả nghìn chữ để giải thích. Tin này chỉ cần một câu: chi phí của AI đang giảm.

Và chỉ một câu đó thôi cũng đủ châm ngòi cho một cuộc khẩu chiến kéo dài suốt nhiều ngày trong giới công nghệ.

Read nextBầy AI Agent Xâm Nhập Hugging Face Bằng 'Tốc Độ Máy': Sự Cố An Ninh Hay Trò Đùa Truyền Thông?

Con số được đưa ra khiến người ta phải đọc lại hai lần. Với cùng một mức năng lực, chi phí AI giảm khoảng 9 đến 900 lần mỗi năm. Khoảng dao động rộng đến mức nghe như đùa — nhưng nó là thứ dân trong ngành đã theo dõi từ lâu.

"Chuyện này đơn giản là tốt cho chúng ta," một người bình luận viết gọn lỏn. Câu đó nhận được nhiều sự đồng tình hơn bất kỳ câu nào khác.

Nhưng ngay dưới đó, mọi thứ bắt đầu nóng lên.

Một người khác chỉ ra rằng chính vì ai cũng biết chi phí sẽ lao dốc, nên cơn chấn động quanh DeepSeek R1 mới là thứ khó hiểu. "Chúng ta *biết* chi phí giảm mạnh," người này lập luận. "Đó là điều đã được nói công khai như chiến lược để có lãi."

Công thức được mô tả lạnh lùng đến mức đẹp đẽ: chi phí giảm 10 lần, nhưng giá bán chỉ cắt 5 lần. Biên lợi nhuận tự động nở ra. Lặp lại vài vòng, và bạn có một cỗ máy in tiền.

Nghĩa là: giá rẻ đi không phải vì lòng tốt. Nó rẻ đi vì rẻ đi vẫn lãi.

Rồi phe hoài nghi bước vào.

"Chiến lược bán lỗ kiểu công cụ tìm kiếm," một người viết. "Giá không phải là cái nó tốn."

Đó là đòn đau nhất trong toàn bộ cuộc tranh luận. Bởi vì nếu đúng, thì mọi biểu đồ đi xuống đẹp mắt kia không đo lường tiến bộ kỹ thuật — chúng đo lường mức độ sẵn sàng chịu lỗ của các hãng để giành thị phần.

Một người khác đưa ra động cơ cụ thể hơn: "Tôi chỉ có thể nghĩ đây là phản ứng với các mô hình Trung Quốc, để giữ người dùng khỏi chuyển đi."

Rẻ hơn, theo cách đọc này, không phải là món quà. Nó là hàng rào.

Cuộc chiến sau đó chuyển sang mặt trận benchmark — và ở đây thì máu thật sự đổ.

Bảng xếp hạng cho thấy những mô hình nhỏ xíu, giá bèo, đứng ngang hàng với các mô hình khổng lồ từng được coi là đỉnh cao. Một mô hình 27B leo lên vị trí ngang một hệ thống lớn hơn nó nhiều lần. Một mô hình rẻ tên Luna xuất hiện ở nơi không ai ngờ.

"Benchmark đó rất tệ," một người phản bác thẳng. "Mô hình 27B không giỏi hơn mô hình lớn kia. Luna thì hay đấy, nhưng tôi nghi ngờ chuyện nó sánh được với một mô hình khổng lồ."

Một người khác thách thức trực diện: "Ừ thì. Tôi muốn xem ai đó thử dùng Luna cho đúng những việc mà chỉ bản pro làm nổi hồi tháng Ba."

Và rồi có người đã thử thật. "Luna chắc chắn tệ hơn nhiều. Tôi dùng rồi, và tôi thử lại để chắc không phải chuyện hên xui. Nó hiểu sai nhiều hơn hẳn."

Your brand, right here.Reach story-obsessed listeners in 45+ languages → advertise on Avonetics

Đó là khoảnh khắc lộ ra khe nứt giữa hai thế giới: điểm số trên bảng, và cảm giác khi bạn thật sự phải làm việc với mô hình đó lúc hai giờ sáng.

Nhưng phe lạc quan chưa chịu thua, và họ tung ra lá bài kinh tế học.

"Vấn đề là khi các công ty phát hiện giá trị trong quy trình AI, nhu cầu của họ tăng lên," một người viết, "nhất là khi ngưỡng để tạo giá trị hạ xuống còn năng lực thì đi lên."

Câu hỏi tiếp theo của người này mới là thứ đáng sợ: liệu tốc độ xây dựng hạ tầng có theo kịp nhu cầu không? Vì nếu không, người bị siết cổ sẽ là người dùng phổ thông.

Một bình luận khác đặt tên cho hiện tượng: "Chúng ta sẽ thấy nghịch lý Jevons phát huy hết công suất trong vài năm tới." Nói cách khác — thứ gì rẻ đi thì người ta không tiêu ít tiền hơn, họ chỉ dùng nhiều hơn gấp bội.

Giữa hai phe, vài câu hỏi bị bỏ lửng và chúng là những câu khó chịu nhất.

"Tôi tự hỏi hệ quả sinh thái có giảm theo đúng hệ số tương đương không," một người viết. Không ai trả lời được.

Và đòn cuối, lạnh như dao: "Giá trị của token trên thị trường đang rơi tự do. Không hứa hẹn gì cho ROI. Ngoài vài trường hợp lẻ tẻ, năng suất chung không cho thấy mức tăng đáng kể. Còn cỗ máy thổi phồng kỳ vọng thì không ngừng nghỉ."

Đối lại, một giọng nói mất kiên nhẫn gạt phăng tất cả: "Điên thật, vẫn còn bao nhiêu người trong trạng thái chối bỏ."

Vậy rốt cuộc chuyện gì đang xảy ra?

Hai câu chuyện cùng khớp với dữ liệu. Trong câu chuyện thứ nhất, kỹ thuật đang thắng: mỗi năm bạn nhận được nhiều năng lực hơn trên mỗi đồng, và điều đó chỉ có lợi cho tất cả mọi người.

Trong câu chuyện thứ hai, tài chính đang thắng: giá bị ép xuống dưới chi phí để giành đất, và hóa đơn thật sẽ tới sau, khi cuộc đua kết thúc và chỉ còn vài người đứng lại.

Điều duy nhất cả hai phe đồng ý là bảng giá tháng sau sẽ khác tháng này. Vấn đề chỉ là nó đi theo hướng nào.

Hai người dẫn của chương trình sẽ ngồi xuống mổ xẻ trọn vẹn cuộc chiến này — và họ sẽ phải chốt một phán quyết dứt khoát.