45 Milyar Dolarlık Yapay Zeka Fonu 6 Günde Nasıl Sıfırlandı? Wall Street’i Sarsan Çöküşün Perde Arkası

Wall Street son yılların en sarsıcı ve hızlı finansal çöküşlerinden birine tanıklık etti. Henüz 22 yaşındayken kaleme aldığı yapay zeka makalesiyle Silikon Vadisi’nde efsaneleşen Leopold Aschenbrenner’ın yönettiği Situational Awareness fonu, sadece altı gün içinde milyarlarca dolarlık portföyünü kaybetti.

Temmuz ayının ortalarında yatırımcılarına gönderdiği mektupta Aschenbrenner, yapay zeka hisselerindeki geri çekilmeyi 'son 18 ayın en büyük alım fırsatı' olarak nitelendirmişti. Ancak bu iddialı mektuptan tam altı gün sonra, fonun ana aracı kurumları pozisyonları likide etti ve tüm portföyü indirimli fiyattan dev hedge fonu Citadel’e sattı.

Read nextKüçük Bir Defterden LASIK Ameliyatına: Hayat Kalitenizi Katlayan Satın Alımlar

Peki, yılın ilk yarısında net %439 getiri sağlayan ve yönettiği varlık büyüklüğü 45 milyar dolara ulaşan bir fon nasıl bu kadar hızlı batışa sürüklendi? Cevap, finans tarihinin en eski ve en tehlikeli oyununda gizli: Aşırı kaldıraç.

Aschenbrenner’ın yatırım tezi aslında oldukça netti. Yapay zeka modelleri büyüdükçe çipler, veri merkezleri ve elektrik santralleri inşa edilmeliydi. Bu doğrultuda Micron, Nebius ve SK Hynix gibi donanım devlerinde devasa uzun pozisyonlar aldı. Riskten korunmak için ise yapay zekanın yutacağını düşündüğü yazılım şirketlerinde kısa pozisyonlar açtı.

Ancak fon, her 1 dolarlık yatırımcı sermayesine karşılık 3 dolar borç alarak 4 kat kaldıraç kullandı. Bu yapı, piyasa yukarı giderken muazzam karlar sağlarken, aşağı yönlü %25’lik bir düşüşün tüm özsermayeyi yok etmesi anlamına geliyordu.

Temmuz ayında yapay zeka altyapı hisseleri %35 ila %47 arasında değer kaybederken, korunma amaçlı tutulan yazılım hisseleri düşmek yerine yükselişe geçti. Böylece fonun her iki kanadı da aynı anda zarar etti. Bank of America, Goldman Sachs ve JPMorgan ek teminat istediğinde fon nakit bulamadı.

Your brand, right here.Reach story-obsessed listeners in 45+ languages → advertise on Avonetics

Topluluk tartışmalarında bir kesim, bu durumun tezin yanlışlığından değil, finansal mimarinin hatasından kaynaklandığını savunuyor. Bir analist, fonun yaşadığı sert likidasyona rağmen yıl başından bu yana hâlâ %80 artıda olduğunu ve belkemiği hisselerin uzun vadeli kontratlara sahip olduğunu belirtti.

Diğer tarafta ise sert eleştiriler var. Başka bir piyasa takipçisi, fonun adının Situational Awareness (Durumsal Farkındalık) olmasının trajikomik olduğunu, 4 kat kaldıraçla yazılım hisselerini kısa yapmanın korunma değil, kumar olduğunu vurguladı.

Bu olay, yapay zeka balonu tartışmalarını yeniden alevlendirirken kaldıraçlı işlemlerin değişmez kuralını bir kez daha hatırlattı: Kaldıraç neye sahip olduğunuzu değiştirmez, ona ne kadar süre sahip olabileceğinizi belirler.

Kaldıraç ekibi podcast yayınında bu devasa likidasyonun tüm detaylarını ve arkasındaki güç savaşlarını masaya yatırıyor.