Жыццё пасля выдалення: Як штучны інтэлект стварае аватары памерлых і чаму гэта спалохала экспертаў

Уявіце, што вам на тэлефон прыходзіць галасавое паведамленне ад чалавека, якога вы пахавалі некалькі месяцаў таму. Голас, інтанацыі, нават любімы жарт — усё супадае на сто адсоткаў. Гэта не містыка і не кадры з фантастычнага серыяла, а новая рэальнасць, якую прапануюць сучасныя генератыўныя мадэлі штучнага інтэлекту.

Сэрвісы так званага «грыф-тэху» атрымліваюць папулярнасць па ўсім свеце. Алгарытмы аналізуюць гісторыю перапісак, галасавыя нататкі і відэа, каб стварыць інтэрактыўнага бота, здольнага весці дыялог ад імя памерлага. Для адных гэта становіцца ратавальным кругам і магчымасцю паступова прыняць страту, але для іншых — крыніцай глыбокай псіхалагічнай залежнасці.

Read nextЗагадка «наркалептычнага» манітора: чаму другі экран гасне кожныя 5 секунд бяздзейнасці?

Этычныя дылемы вакол гэтай тэхналогіі нарастаюць як снежны ком. Галоўнае пытанне адносна простае, але не мае юрыдычнага адказу: ці мае хтосьці права «ўваскрашаць» чалавека ў лічбавым прасторы, калі сам ён пры жыцці не даваў на гэта згоды? Прававы вакуум дазваляе сваякам загружаць прыватныя чаты ў воблачныя сэрвісы, часта парушаючы таямніцу перапіскі іншых людзей.

Супольнасць сеткі актыўна абмяркоўвае новае явішча. Адзін карыстальнік адзначыў, што стварэнне бота яго памерлага бацькі дапамагло яму перажыць першыя тыдні пасля трагедыі і захаваць сямейныя гісторыі для дзяцей. Іншы суразмоўца лічыць гэта небяспечным ілюзіёнам, які не дазваляе чалавеку адпусціць мінулае і прайсці праз натуральныя этапы смутку.

Даследчыкі кібербяспекі прыводзяць яшчэ адзін трывожны аргумент. Калі лічбавы аватар валодае ведамі пра асабістае жыццё чалавека, ён можа стаць мішэнню для хакераў. Шантаж, узлом банкаўскіх рахункаў з дапамогай сінтэзаванага голасу або продаж канфідэнцыйных даных трэцім асобам — рэальныя рызыкі, з якімі ўжо сутыкаюцца карыстальнікі.

Некаторыя юрысты заклікаюць увесці паняцце «лічбавага запавету». Гэта дакумент, у якім кожны чалавек яшчэ пры жыцці зможа зафіксаваць сваю волю: выкарыстоўваць яго персанальныя даныя для навучання ШІ ці цалкам выдаліць лічбавы след пасля смерці.

Вядучыя падкаста «Лічбавы Свет» паглыбляюцца ў гэтую супярэчлівую тэму, разбіраючы тэхналагічныя нюансы і будучыню лічбавай спадчыны ў сваім новым выпуску.